Jazda ekspresowa

Co nadaje rolkom prędkość?

Przeciętnemu użytkownikowi rolek może się wydawać, że ten sprzęt służy jedynie rekreacji – do przyjemnej jazdy w letnie popołudnia, w rytm muzyki, dla gibkiego ciała i poprawy kondycji fizycznej.  To podstawowe zadanie rolek lecz nie jedyne. Ponieważ są też tacy u których rolkowy „apetyt rośnie w miarę jedzenia”. Ci, którym nie wystarczają tradycyjne rolki sięgają m.in. po te prędkościowe, które potrafią pędzić nawet kilkadziesiąt kilometrów na godzinę. Co o tym decyduje? 


Podczas zawodów jadą ponad 30 kilometry na godzinę, a na zamkniętej trasie tę prędkość mogą zwiększyć nawet dwukrotnie. Jabra Roller Team to amatorska grupa rolkarzy, którą tworzą studenci, policjant i pracownik firmy piwowarskiej. Mężczyźni brali udział m.in. w torowych mistrzostw Polski w maratonie, byli czołowymi zawodnikami Pucharu Polski we wrotkarstwie szybkim. Tak profesjonalnie nazywa się ich szybka jazda na rolkach. Czym charakteryzują się rolki na których jeżdżą? To sprzęt specjalistyczny, warty nierzadko nawet kilka tysięcy złotych, ma wyśrubowane te elementy w rolkach, które każdym rolkom nadają prędkość. Ci rolkarze korzystają z rolek do jazdy szybkiej. To właśnie na ich przykładzie najlepiej widać co nadaje rolkom prędkość. 

Wyśrubowane rolki

Wszystko zależy od: kółek, łożysk, umiejscowienia płozy i kształtu buta. W rolkach do szybkiej jazdy zwanych też szybkościowymi lub wyścigowymi ich parametry przedstawiają się najczęściej następująco: 

  • Kółka mają średnicę od 90 mm do 125 mm. Są wąskie, co redukuje tarcie. Podobnie jak faktura koła – do rolek wyścigowych musi być twarde, a więc mieszczące się w przedziale od A84 do A100. 
  • Łożyska są kluczowe jeśli chodzi o szybkość obracania się koła. Im wyższa liczba skali ABEC: 1,3,5,7,9  tym mniejszy opór, a więc większa prędkość jazdy. Ponadto rolki wyścigowe są wyposażone najczęściej w otwarte łożyska w kształcie “C”. To rozwiązanie minimalizuje opór powietrza, ale wymaga częstej konserwacji ponieważ do otwartych łożysk szybciej dostają się zabrudzenia. 
  • Buty rolek wyścigowych są bardzo charakterystyczne: lekkie, wykonane z wysokiej jakości tworzyw, surowców, bez hamulca i z niską cholewką. Mimo tego na ogół są sztywne, dzięki czemu każdy ruch nogą przekłada się w 100 % na prędkość, ale również bardzo dopasowane, aby były bardziej stabilne. W przeciwieństwie do rolek rekreacyjnych, w których najważniejszy jest komfort, w tych wyścigowych najbardziej liczy się dopasowanie. 
  • Rozmiar rolek wyścigowych nie powinien nastręczać trudności. Najlepiej wybrać ten sam co tradycyjnego buta. Ważne, aby był dopasowany i przylegał do stopy. To zapewni dobre przełożenie prędkości z każdego odbicia się.
  • Płoza jest zrobiona z lekkich materiałów, na 3 lub 4 koła. Przód i tył płozy w rolkach wyścigowych można regulować i co bardzo ważne, w tym typie rolek szyny są zamontowane blisko podłoża, co sprawia, że środek ciężkości jest nisko, a jazdę można lepiej kontrolować. Dodatkowo szeroki rozstaw kółek w płozie  wpływa na stabilność przy rozwijaniu dużych prędkości.

Jazda na rolkach wyścigowych jest wymagająca – wymaga kondycji i wydolności krążeniowo-oddechowej, która podczas takiego treningu poprawia się i zwiększa. Ale pamiętajmy: rolki do jazdy szybkościowej to sprzęt dla zaawansowanych. Jak pokazują przykłady licznych sportowców, zawodowych rolkarzy mają one wręcz rekordowe możliwości. 

Jak najszybciej

W 2004 roku Niemiec Otmar Buhl przejechał na rolkach ponad 2 tysiące kilometrów w 200 godzin czym wpisał się do Księgi Rekordów Guinnessa. Podczas tego przejazdu sportowiec zużył ponad 100 kółek, kilkadziesiąt par specjalistycznych skarpet oraz 4 pary profesjonalnych butów rolkowych zrobionych według odlewu jego stopy. Nie był to jego pierwszy rekord. Czterdziestosześciolatek na rolkach jeździ od 15 lat. Rocznie pokonuje około 15 tysięcy kilometrów.  

Inny rekord Guinnessa chciano pobić w 2014 roku. Kaskader “Indi 200” czyli Jürg Schläfli od kilkunastu lat praktykuje rolkarstwo szybkie. Kilka lat temu wpadł na pomysł, aby rozpędzić się na rolkach do ponad 300 km/h. Jedynie ludzkimi siłami to oczywiście niemożliwe, ale stunter jechał na rolkach trzymając się motocykla, który w kilka sekund przyspieszał do 100 km/h. Jürg miał niezwykłe rolki – buty wykonano z włókna węglowego, a kółka wyposażono w ceramiczne łożyska, które przy prędkości ponad 200 km/h pozwalają na ponad 100 000 obrotów na minutę. Kształt kółek był również bardzo specjalistyczny – musiały dostosowywać się do podłoża po którym jechała motocyklistka z rolkarzem. 

„Stylowa” jazda. Od amatora do zawodowca

Jednak swoją przygodę z rolkami najlepiej rozwijać stopniowo – zacząć od tych najpopularniejszych, rekreacyjnych. Kółka tych rolek są stosunkowo miękkie – ich parametry oscylują w przedziale od około 78A do 84A i średniej wielkości - od około 78 do 82 mm. Najczęściej montowane są łożyska ABEC5 lub ABEC7. Potem, jeśli już wiemy, że kusi nas prędkość, można spróbować swoich sił z rolkami fitnessowymi. Te mają but sztywniejszy od rekreacyjnych, aby utrzymać nogę w odpowiedniej pozycji, są lekkie, nierzadko bardziej opływowe od rekreacyjnych, częściej mają trzy stosunkowo duże kółka. Mówi się, że rolki fitness to rolki długodystansowe i są dobrym preludium do tych najszybszych, wyścigowych. Jako przykład takich pomiędzy rolkami rekreacyjnymi, a fitnessowymi polecamy przyjrzeć się produktowi marki Movino. To rolki fitness Movino  Cruzer B4. Są stabilne, mają aluminiową, lekką płozę, osiemdziesięciomilimetrowe kółka z łożyskami najwyższej klasy – ABEC9. To bardzo dobra propozycja dla średniozaawansowanych rolkarzy. 

Jednak na tym nie kończą się możliwości rolek. Ze względu na rodzaje rolek oraz ich wykorzystanie użytkownicy wyróżnili style jazdy, a co za tym idzie dyscypliny sportowe i rodzaje rolek.  

Jazda na rolkach rekreacyjnych to tzw. freeride lub freeskate  czyli dowolne, swobodne przemieszczanie się. Do freestyle slalomu i speed skatingu służą rolki szybkościowe. Pierwszy to połączenie jazdy figurowej z tańcem. Rolkarze jadąc slalomem omijają wąsko rozstawione kubeczki. Drugi przypomina jazdę łyżwiarzy, panczenistów na specjalnym torze. Jest jeszcze styl nordic, którego nazwę zaczerpnięto od osób uprawiających nordic walking. Rolkarz ma w rękach kijki a na nogach rolki z bardzo dużymi, pompowanymi kołami, które umożliwiają jazdę w bardzo zróżnicowanym terenie.  

Odmienne przeznaczenie mają tzw. rolki agresywne do stylu agressive. To przemieszczanie się po balustradach, murkach, schodach, rampach czyli elementach infrastruktury miejskiej. Jednocześnie rolkarz przemieszczając się po tych elementach wykonuje triki i ewolucje. Rolki agresywne wyglądają oryginalnie: but jest twardy, z wysoką cholewką, aby kostka była osłonięta. Kółka są małe, a płoza jest zawieszona nisko; między drugim a trzecim kółkiem jest wycięta w literę “V”. Większość ma wbudowaną pod piętą wkładkę tłumiącą energię kinetyczną. Rolki sprawiają wrażenie masywnych i ciężkich. Rolki agresywne w porównaniu do fitnessowych będą dużo wolniejsze i cięższe, ale bardziej stabilne. 

Zakres możliwości jakie oferują różne rodzaje rolek sprawia, że mamy wybór. Nie zawsze najważniejsza jest prędkość, ale na pewno zawsze ważne jest aby z użytkowania tego sprzętu czerpać przyjemność i pożytek.